‘बरु म सौता बेहोर्छु बुढो हजुर घर आउनुस्’ पि’डा सहन नसकेपछि श्रीम’ती रु’दैं मिडियामा आईन।

समाचार

‘बरु म सौता बेहोर्छु बुढो हजुर घर आउनुस्’ पि’डा सहन नसकेपछि श्रीम’ती रु’दैं मिडियामा आईन।




याे समचार पनि पढ्नुहोस्
म्याग्दीको धवलागिरि–६ मराङ रिखका धनबहादुर जुग्जाली दुई जना छोरा–छोरीसहित असारदेखि टहरामा बसिरहेका छन्। जुग्जालीले त्यसबेला पहिरोमा पत्नी, दुई छोरी, बस्ने घर र खेतीयोग्य जमिन गुमाएका थिए। मिर्गौलाका रोगी जुग्जाली बर्खा सुरु नहुँदै ओत लाग्ने बास पाए हुन्थ्यो भन्ने आशामा छन्।

‘पहिरोले परिवारका तीन सदस्य, घर र खेतबारी बगाएर सुकुम्बासी बनायो’, उनले भने, ‘हिउँद सुरु भइसक्यो तर हामी पहिरो पीडितका लागि सरकारले घोषणा गरेको सुरक्षित आवास निर्माणको सुरसार नहुँदा आउने बर्खा पनि टहरोमै बित्ने हो कि भन्ने चिन्ताले सताएको छ।’

मालिका–७ बिमका इन्द्र केसीकी एक छोरीलाई बेपत्ता बनाएको असार २६ गतेको पहिरोले खेतबारीसहित घर पनि बाँकी राखेन। केसी घर बनाउने सुरक्षित ठाउँ र जग्गाको खोजीमा छन्। ‘भएको जग्गाजमिन पहिरोले सखाप बनायो’, उनले भने, ‘छिमेकीको खाली घरको कोठामा बस्न थालेको पनि धेरै भयो। आफ्नो घर बनाउने न आर्थिक स्रोत छ न त जग्गा जमिन नै !’

रिखाका धनबहादुर र बिमका इन्द्रजस्तै गत बर्खामा घरबास गुमाएका, जोखिममा परेका बस्तीका म्याग्दीका पहिरोपीडित सुरक्षित आवासको प्रतीक्षामा छन्। बढ्दो चिसोसँगै पहिरो पीडित बिरामी पर्न थालेका छन्। उनीहरूको दैनिकी कष्टकर बनेको छ।

चालु आर्थिक वर्ष पँुजीगत शीर्षकमा १२ करोड ६५ लाख रुपैयाँ बजेट विनियोजन गरेको धवलागिरि गाउँपालिकामा पहिरो पीडितको पुनःस्थापना र क्षतिग्रस्त भौतिक संरचनाको पुनर्निर्माणका लागि कम्तीमा २६ करोड रुपैयाँ बजेट आवश्यक पर्ने प्रारम्भिक प्रतिवेदन तयार भएको छ। पहिरोलगत्तै उद्धार, राहत, अस्थायी बसोबास, क्षतिग्रस्त विद्युत्, खानेपानी, सडक मर्मतमा एक करोडभन्दा बढी खर्चिसकेको गाउँपालिकाले घरबास गुमाएकाको पुनर्बास योजनाका लागि समुदाय स्तरबाट संकलित ५० लाखसहित ९९ लाख रुपैयाँ छुट्ट्याएको छ।

‘बाँडिसकेको बजेट संशोधन गर्न पहल गरे पनि सफल भएन,’ अध्यक्ष थमसरा पुनले भनिन्, ‘हाम्रो सबै बजेट खन्याए पनि पीडितको पुनःस्थापना र पुनर्निर्माण गर्न पुग्दैन। कहाँबाट स्रोत जुटाउने चिन्ताले पिरोलिएका छौँ।’

यसपालिको बर्खामा बाढी, पहिरो र कटानबाट ठूलो जनधनको क्षति ब्यहोरेका म्याग्दीका स्थानीय तहका जनप्रतिनिधि स्रोत अभावमा पिरोलिएका छन्। ‘संघीय सरकारले विपद् संकटग्रस्त क्षेत्र घोषणा गरेर सहयोग गर्ला भन्ने आशा थियो,’ मालिका गाउँपालिका अध्यक्ष श्रीप्रसाद रोकाले भने ‘मृतकका परिवारलाई राहत दिनेबाहेक संघ सरकारले कसरी पुनर्निर्माण र पुनःस्थापना गर्ने भन्ने योजना र कार्यविधि नै बनाएन्। हाम्रो क्षमताले भ्याउँदैन।’

क्षति र प्रारम्भिक सर्वेक्षणअनुसार स्थानीय तहले सबै पुँजीगत बजेट रकमान्तरण, शीर्षकान्तर गरे पनि नपुग्ने देखिन्छ। असारयताको पहिरोका कारण क्षति भएका २४७ र जोखिममा परेका ८२१ घर स्थानान्तरणका लागि सिफारिस गरिएको जिल्ला प्रशासन कार्यालयले जनाएको छ।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी उमाकान्त अधिकारीले ८१ वटा बस्तीका घर स्थानान्तरण गर्न गृह मन्त्रालयमा सिफारिस गरिएको बताए। ‘पूर्ण क्षति भएका, जोखिमयुक्त र स्थानान्तरण गर्न प्रस्तावित ठाउँको भौगर्विक टोलीबाट अध्ययनका लागि सिफारिस गरेका हौँ,’ उनले भने, ‘भूगर्भविद्को टोलीले जोखिम र सुरक्षित ठाउँ पहिचान गरिदिए पुनःस्थापनाको बाटो खुल्ने थियो।’

धवलागिरि गाउँपालिकाको १५ वटा बस्तीका २०९ घर, मालिकाको २२ वटा बस्तीका ३७५ घर र अन्नपूर्णका ८ वटा बस्तीका १३७ घर स्थानान्तरण गर्न सिफारिस भएको छ। यस्तै, मंगलाका ९ बस्तीका १००, रघुगंगाको १५ बस्तीका १६१ र बेनी नगरपालिकाको १२ बस्तीका ८६ घर पुनर्निर्माण र अन्यत्र सार्न सिफारिस गरिएको छ।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *